«Ամենախիստը երբևէ». Հունաստանի միգրացիոն ծրագիրը ցնցում է ԵՄ-ին

Հունաստանը ներկայացրել է միգրանտներին զսպելու իր ամենախիստ ծրագիրը՝ առաջարկելով «վերադարձի կենտրոններ» Եվրոպական մայրցամաքից դուրս։ Այս առաջարկը ներկայացվել է Հունաստանի նորանշանակ միգրացիայի նախարար Թանոս Պլևրիսի կողմից՝ հուլիսի 22-ին Կոպենհագենում ԵՄ ներքին գործերի նախարարների հանդիպման ժամանակ։ Այս մասին գրում է POLITICO-ն։
Պլևրիսն ընդգծել է արտաքսումների առաջնահերթության և միգրանտների ժամանումները կառավարելու համար նախքան մեկնումը պահման կենտրոնների ստեղծման հրատապ անհրաժեշտությունը։ Նա նաև ներկայացրել է Հունաստանի ապօրինի ներգաղթի մասին օրենքի նախագիծը, որը ներկայումս բաց է հանրային քննարկման համար։ Այս օրինագծի հիմնական դրույթները ներառում են.
- Ապաստանի դիմումների ավելի արագ մերժումներ. ապաստանի դիմումների մերժման գործընթացի պարզեցում։
- Ավելի խիստ բանտային ժամկետներ. ապօրինի մուտքի համար ավելի խիստ պատիժների սահմանում։
- Նպաստների կրճատում. ապօրինի մուտք գործողներին տրվող օգնության և աջակցության նվազեցում։
- Էլեկտրոնային հսկողություն. ապօրինի մուտք գործողների էլեկտրոնային մոնիթորինգի հնարավորություն։
Հունաստանի կառավարության պաշտոնյաները օրինագիծը բնութագրել են որպես «ԵՄ մակարդակով երբևէ ներկայացված ամենախիստը», ինչը զգալի հետաքրքրություն է առաջացրել այլ նախարարների շրջանում և հանգեցրել է Պլևրիսի երկկողմ հանդիպումներին՝ Ավստրիայի, Ֆրանսիայի, Գերմանիայի գործընկերների, ինչպես նաև Frontex-ի (ԵՄ սահմանային գործակալություն) պաշտոնյաների հետ։ Այս քննարկումները կենտրոնացել են արտաքին սահմանների կառավարման բարելավման և զսպող միջոցառումների իրականացման վրա։
Հունաստանը նաև նախատեսում է «ապախրախուսող միջոցներ» ներդնել միգրանտների համար, ինչպիսիք են ճամբարներում առաջարկվող սննդի վերանայումը։
Պլևրիսն ակնհայտորեն հայտարարել է, որ «ապօրինի միգրանտների վերադարձը պետք է լինի մեր գերակա խնդիրը», հանդես գալով հօգուտ «վերադարձի կենտրոնների» տեղակայմանը «ոչ միայն Եվրոպական միության, այլև Եվրոպական մայրցամաքից դուրս»։ Որպես այդ կենտրոնների հնարավոր ընդունող երկրներ նշվել են Ալբանիան, Լիբիան և Թունիսը։ Ճանաչելով իրավական բարդությունները՝ Պլևրիսն այդ արմատական լուծումները ԵՄ օրենսդրությանը համապատասխանեցնելը բնութագրել է որպես «մարտահրավեր»։
Նա ընդգծել է միգրացիոն հոսքերի ճնշող բնույթը, հատկապես Կրետեում, ուր օրական ժամանում է մոտ 1000 ապօրինի ներգաղթյալ, մինչդեռ Լիբիայում մոտ 3 միլիոն մարդ պոտենցիալ ձգտում է հասնել Եվրոպա։ 2025 թվականի սկզբից ի վեր Լիբիայից Կրետե է ժամանել մոտ 9000 մարդ, ինչը գրեթե կրկնապատկում է 2024 թվականի ընթացքում կղզի ժամանողների թիվը։
Հուլիսի սկզբին Հունաստանի կառավարությունը երեք ամսով կասեցրել է Հյուսիսային Աֆրիկայից ժամանողների ապաստանի դիմումների մշակումը՝ նախընտրելով նրանց բռնի ուժով, առանց գրանցման, վերադարձնել իրենց ծագման կամ հայրենիքի երկիր։ Հույն բարձրաստիճան պաշտոնյայի խոսքերով՝ այս կասեցումը չի հանդիպել ԵՄ նախարարների կամ Հանձնաժողովի առարկություններին։
Եվրոպական հանձնաժողովը և ԵՄ Խորհրդի դանիական նախագահությունը հաստատել են, որ նոր միգրացիոն կանոնակարգի առաջխաղացումն իրենց օրակարգի գլխավոր առաջնահերթությունն է։

