Կարո՞ղ է Թրամփը խաղաղություն բերել Գազային

Հոդվածը վերլուծում է ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի 20-կետանոց Գազայի խաղաղության պլանը՝ ընդգծելով, որ այն ոչ միայն ուղղված է հակամարտության դադարեցմանը, այլև ծառայում է ավելի լայն աշխարհաքաղաքական և տնտեսական նպատակների։ Պլանը ներառում է Ջոն Մեյնարդ Քեյնսի տեսլականը՝ շեշտը դնելով սահմաններից բացի՝ սննդի, տրանսպորտի և ածուխի վրա։ Գազան դիտվում է որպես այն առանցքային կետը, որտեղից Թրամփը կարող է ամրապնդել ԱՄՆ-ի դիրքերը Մերձավոր Արևելքում և հակադարձել Չինաստանի «Մեկ գոտի, մեկ ճանապարհ» նախաձեռնությանը։

1. Խաղաղության Պլանի Գլոբալ Մանդատը

• Քեյնսի Իմաստությունը: Թրամփի պլանը, անկախ այն հանգմանքից, թե նախագահը գիտի Քեյնսին, թե ոչ, արտացոլում է նրա հիմնական դասը Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո. ապագայի վտանգները գալիս են տնտեսական անկայունությունից (սնունդ, տրանսպորտ, էներգիա), ոչ թե միայն քաղաքական սահմաններից։

• Ենթակառուցվածքային Առաջնահերթություն: Թրամփի ռազմավարության կենտրոնում են գտնվում միջազգային ենթակառուցվածքային նախագծերը, որոնք նախորդել են Ղազայի պատերազմին.

  • 2017թ. (Թրամփ): Համաձայնագիր Ճապոնիայի հետ՝ Հնդո-Խաղաղօվկիանոսյան տարածաշրջանում «բարձրորակ ենթակառուցվածքային ներդրումային այլընտրանքներ» առաջարկելու համար։

  • 2022թ. (Բայդեն): I2U2 Խումբը (Հնդկաստան, Իսրայել, ԱՄԷ, ԱՄՆ), որը կենտրոնացած է էներգիայի, տրանսպորտի, առողջապահության և պարենային անվտանգության վրա։

  • 

    Վաշինգտոնն ընդդեմ Մոսկվայի. ՄԱԿ-ի ԱԽ-ում մրցակցություն՝ Գազայի հետպատերազմյան կարգը սահմանելու համար

    2023թ. (Միջանցք IMEC): Հնդկաստան-Մերձավոր Արևելք-Եվրոպա Տնտեսական Միջանցքի (IMEC) ստեղծումը, որը նախատեսում է երկաթուղային և ծովային կապեր, ինչպես նաև գազատարներ (հատկապես կանաչ ջրածնի համար)։

2. Թրամփի Պլանի Մեխանիզմները ԵՎ Լծակները

• Պլանի Կառուցվածքը: Ծրագիրը ներառում է մշտական հրադադար, ՄԱԿ-ի մանդատով ժամանակավոր միջազգային կայունացնող ուժի (ISF) տեղակայում, ՀԱՄԱՍ-ի զինաթափում և անցումային քաղաքացիական պաղեստինյան վարչակազմի ստեղծում։

• Պաղեստինյան Պետականություն: Չնայած Իսրայելի աջ ծայրահեղական կառավարության դիրքորոշմանը, Թրամփի պլանը ճանաչում է պետականությունը որպես «պաղեստինյան ժողովրդի ձգտում» և նշում, որ Գազայի վերակառուցումից և Պաղեստինյան իշխանության բարեփոխումից հետո «վերջապես կարող են պայմաններ ստեղծվել հավաստի ճանապարհի համար»։

• Վարչակազմի Լծակները: Թրամփը օգտագործում է ԱՄՆ-ի ուժը՝ տարածաշրջանային դերակատարների վրա ճնշում գործադրելու համար՝

  • Սաուդյան Արաբիա ԵՎ Քաթար: Զենքի գործարք Սաուդյան Արաբիայի հետ և անվտանգության պակտ Կատարի հետ։

  • Թուրքիա ԵՎ Եգիպտոս: F-35 կործանիչների վաճառքի արգելքը հանելու հնարավորությունը Թուրքիայի համար, ինչպես նաև Եգիպտոսի համար Գազայի վերակառուցման խոշոր պայմանագրերը։

  • Նեթանյահուն: Թրամփը նույնիսկ նամակ է ուղարկել Իսրայելի նախագահին՝ պահանջելով լիակատար ներում շնորհել Նեթանյահուին նրա կոռուպցիոն գործով, ինչը Նեթանյահուին դարձնում է լիովին կախված ԱՄՆ-ից։

3. Մարտահրավերները ԵՎ Անորոշությունը

• Հակասական Դիրքորոշումներ: Պլանը ուրվագիծ է, այլ ոչ թե հստակ գծագիր։ Արդեն իսկ ՀԱՄԱՍ-ը հայտարարել է, որ չի հանձնի իր զենքերը, իսկ հրադադարը մնում է փխրուն։

• Դաշինքի Բաժանումը: Թրամփի տարածաշրջանային դաշինքը ունի խորը գաղափարական տարաձայնություններ. Քաթար-Թուրքիա առանցքը չափազանց բարեկամաբար է տրամադրված ՀԱՄԱՍ-ի նկատմամբ, ինչը լարում է հարաբերությունները Սաուդյան Արաբիա-ԱՄԷ-Իսրայել բլոկի հետ։ Եգիպտոսը նույնպես զգուշավոր է Գազայում Թուրքիայի դերի նկատմամբ։

• Չինաստանի Գործոնը: Սաուդյան Արաբիան և ԱՄԷ-ն նույնպես Չինաստանի ռազմավարական գործընկերներ են և մաս են կազմում BRI-ին (ԱՄԷ-ն նաև BRICS+-ի անդամ է)։ Թրամփը պետք է համոզի նրանց հեռանալ Չինաստանի ենթակառուցվածքային ծրագրերից և աջակցել ԱՄՆ-ի ռազմավարությանը։