Դիմադրություն վախի մթնոլորտում. Ինչպե՞ս են քաջ մարդիկ պաշտպանում օրենքի գերակայությունը

Միջազգային արդարադատության և ժողովրդավարության համար ներկայիս պայքարները, թեև նույնական չեն, փոխկապակցված են։ Քանի որ աճող ավտորիտարիզմը ստեղծում է համատարած վախի մթնոլորտ, նամակ ստորագրելու, խաղաղ բողոքի ցույցին միանալու կամ ավտորիտար միջոցառումների դեմ իրավական բողոք ներկայացնելու յուրաքանչյուր որոշում քայլ է դեպի արդարադատություն։ Այս մասին գրում է հոդվածի հեղինակ Ջեյմս Ա. Գոլդսթոնը project-syndicate-ում։
Միջազգային Արդարադատության Ճգնաժամը
- Հակադարձ Շարժում: Հոդվածը նշում է, որ միջազգային արդարադատությունը, որը սկիզբ է առել Նյուրնբերգի դատավարություններից և շարունակվել Միջազգային քրեական դատարանի (ՄՔԴ) ստեղծմամբ, այժմ բախվում է հետընթացի։ Ավտորիտար առաջնորդները, որոնք իշխանության են եկել տարբեր ժողովրդավարական երկրներում, արհամարհում են մարդու իրավունքները և հաշվետվողականությունը։
- ԱՄՆ-ի Դիրքորոշումը: Հոդվածի հեղինակը հատուկ մտահոգություն է հայտնում Դոնալդ Թրամփի երկրորդ նախագահության կապակցությամբ, քանի որ նրա վարչակազմը պատժամիջոցներ է կիրառել ՄՔԴ-ի դատախազների և դատավորների նկատմամբ։ Սա խաթարում է մի համակարգ, որը մասամբ կառուցվել է ԱՄՆ-ի առաջնորդությամբ։
- Ճնշում ՄՔԴ-ի վրա: Հոդվածը մանրամասնում է, որ ԱՄՆ-ը միակ երկիրը չէ, որ ճնշում է գործադրում ՄՔԴ-ի վրա։ Նշվում են նաև Իսրայելի հետախուզական ծառայության կողմից ՄՔԴ-ի դատախազին ուղղված ենթադրյալ սպառնալիքները, Ֆիլիպինների դուրս գալը ՄՔԴ-ից՝ դատարանի կողմից հետաքննություն սկսելուց հետո, և Հունգարիայի դիրքորոշումը՝ ձերբակալության օրդեր կատարելուց հրաժարվելուց հետո։
Հույսի Նշույլներ
Թեև իրավիճակը մտահոգիչ է, հոդվածը հույսի նշույլներ է տեսնում անհատների և ինստիտուտների քաջ գործողություններում, որոնք պաշտպանում են օրենքի գերակայությունը։
- Դատական Համակարգի Դիմադրությունը: Շատ երկրների դատավորներ, ինչպիսիք են Սենեգալը, Հնդկաստանը և Բրազիլիան, մեծ անձնական ռիսկի գնով պաշտպանել են ընտրությունների ամբողջականությունը։
- Միջազգային Դատարանների Աշխատանքը: Միջազգային Արդարադատության Դատարանը (ՄԱԴ) քաջաբար գործել է՝ լույս սփռելով ծանր հանցագործությունների վրա Մյանմայում, Սիրիայում և Գազայում։
- Քաղաքացիական Դիմադրություն: Հոդվածը ընդգծում է, որ վախի մթնոլորտում ցանկացած գործողություն, ինչպիսին է բողոքի ցույցերին մասնակցելը կամ իրավական բողոք ներկայացնելը, քայլ է դեպի արդարադատություն։
Հոդվածում եզրակացվում է, որ թեև միջազգային արդարադատության և ժողովրդավարության համար պայքարը տարբեր են, դրանք փոխկապակցված են, և հույսն այդ պայքարում էական է։

