14-օրյա դադար և 10 կետանոց պլան. Կհաջողվի՞ արդյոք ԱՄՆ-ին և Իրանին խուսափել ավելի մեծ պատերազմից

Հիմնական գաղափարը Պակիստանի միջնորդությամբ ԱՄՆ-ը և Իրանը համաձայնել են երկշաբաթյա զինադադարի, որը ժամանակավորապես դադարեցնում է 40 օր տևած ամերիկա-իսրայելական հարձակումներն Իրանի վրա: Զինադադարի շրջանակներում Իրանը կվերաբացի Հորմուզի նեղուցը, սակայն կողմերի միջև խորը տարաձայնությունները պահպանվում են՝ կապված վերջնական պայմանագրի կետերի, պատժամիջոցների և տարածաշրջանային անվտանգության հետ:

Հոդվածի առանցքային կետերը

• ԱՄՆ-ի դիրքորոշումը. Նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ ռազմական նպատակներն իրագործված են, և որպես բանակցությունների հիմք՝ վկայակոչել է Իրանի 10 կետանոց առաջարկը: Թեև Թրամփը պնդում է, որ հարանյութի (ուրանի) հարստացում չի լինելու, ԱՄՆ զինվորականները զգուշացնում են, որ պատրաստ են վերսկսել հարվածները անհրաժեշտության դեպքում:

• 

  Մերձավորարևելյան ճգնաժամի արձագանքը Եվրոպայում. Անվտանգության բացեր և նոր միջոցառումներ

  Իրանի պահանջները (10 կետանոց պլան). Ըստ լրագրողական աղբյուրների՝ Իրանի պահանջները ներառում են ԱՄՆ-ի կողմից չհարձակման պարտավորություն, իրանական վերահսկողություն Հորմուզի նեղուցի վրա, միջուկային ծրագրի ճանաչում, բոլոր պատժամիջոցների չեղարկում, ԱՄՆ զորքերի դուրսբերում տարածաշրջանից և պատերազմական վնասների փոխհատուցում (նեղուցով անցնող նավերից գանձվող վճարների միջոցով): Բալիստիկ հրթիռների ծրագիրը քննարկման ենթակա չէ։

• Իսրայելի դիրքորոշումը. Իսրայելը համաձայնել է դադարեցնել հարվածներն Իրանին, սակայն վարչապետ Նեթանյահուն հայտարարել է, որ զինադադարը չի տարածվում Լիբանանի և «Հեզբոլլահի» դեմ մղվող պատերազմի վրա, ինչը հակասում է Պակիստանի հայտարարություններին:

• Սպասվող քայլերը. 2026 թվականի ապրիլի 10-ին Իսլամաբադում նախատեսվում է սկսել բանակցություններ։ Փորձագետները նշում են, որ ԱՄՆ-ի ռազմական սպառնալիքներն այլևս նախկին ազդեցությունը չունեն, և Վաշինգտոնն ստիպված կլինի գնալ իրական փոխզիջումների: