Գերմանիա — Չինաստան տնտեսական բախումը. Եվրոպան պետք է փոխի իր ռազմավարությունը

Հիմնական գաղափարը. Գերմանիայի կանցլեր Ֆրիդրիխ Մերցի՝ Չինաստան կատարելիք այցի ֆոնին, ավելի ակնհայտ է դառնում Եվրոպայի խոշորագույն տնտեսության և Չինաստանի միջև աճող անհավասարակշռությունը։ Եվրոպան տուժում է չինական արտադրության էքսպանսիայից և, ըստ հոդվածի հեղինակի, պետք է հրաժարվի զիջողական քաղաքականությունից՝ դրա փոխարեն կիրառելով Չինաստանի իսկ հին մեթոդները (օրինակ՝ տեխնոլոգիաների փոխանցման պարտադրանքը)։

Հոդվածի առանցքային կետերը

• Անհավասար տնտեսական աճ. 2025 թվականին Գերմանիայի ՀՆԱ-ն աճել է ընդամենը 0.2%-ով, մինչդեռ Չինաստանը գրանցել է ռեկորդային՝ 1.19 տրիլիոն դոլարի առևտրային հավելուրդ: Ըստ Goldman Sachs-ի, եթե չլիներ չինական կոշտ մրցակցությունը, գերմանական աճը կկազմեր 0.5%:

• «Չինական շոկը». Տասնամյակներ շարունակ այս երկրների առևտուրը փոխլրացնող էր (Գերմանիան արտահանում էր հաստոցներ, իսկ Չինաստանն աճում էր դրանց հաշվին): Այժմ Չինաստանը գերիշխող դիրք է գրավել բարձր տեխնոլոգիական արդյունաբերության մեջ (օրինակ՝ էլեկտրամոբիլներ)՝ անմիջական վտանգ ստեղծելով Գերմանիայի ավտոմոբիլային և մեքենաշինական հիմնասյուների համար։

• 

  Գլոբալ համագործակցության ճգնաժամը. Ինստիտուտներից դեպի «մինիլատերալիզմ»

  ԱՄՆ-ի գործոնը և շեղված շուկան. ԱՄՆ-ի պրոտեկցիոնիստական (հովանավորչական) քաղաքականության պատճառով դեպի ԱՄՆ չինական արտահանումը նվազել է շուրջ 20%-ով, ինչի արդյունքում Չինաստանն իր ապրանքների հոսքն ուղղել է Եվրոպա (արտահանումն աճել է ավելի քան 8%-ով): Բացի այդ, Չինաստանն արհեստականորեն ցածր է պահում յուանի իրական փոխարժեքը (այն 2021-ից ի վեր անկում է ապրել մոտ 20%-ով), ինչը անարդար մրցակցային դաշտ է ստեղծում եվրոպական արտադրողների համար:

• Եվրահանձնաժողովի վիճահարույց քայլը. Չինական էլեկտրամոբիլների վրա դրված 35% հակասուբսիդիոն մաքսատուրքերի փոխարեն, Եվրահանձնաժողովը առաջարկում է չինական արտադրողներին սահմանել «նվազագույն գներ» (price undertaking offers)։ Հեղինակը սա համարում է լուրջ սխալ. մաքսատուրքերը մրցակցություն են ապահովում և գումար բերում ԵՄ բյուջե, իսկ «նվազագույն գները» պարզապես վերացնում են մրցակցությունը և թույլ տալիս չինացիներին ստանալ գերշահույթներ եվրոպացի սպառողների հաշվին:

Առաջարկվող լուծումը. Ընդօրինակել Չինաստանին

Հեղինակը պնդում է, որ Եվրոպան ունի լուրջ ազդեցության լծակներ, քանի որ ամերիկյան շուկայի փակվելու պայմաններում Չինաստանին կենսականորեն անհրաժեշտ է Եվրոպայի սպառողական շուկան՝ սեփական գերարտադրության ճգնաժամից խուսափելու համար:

Փոխարենը նպաստելու չինական ընկերությունների գերշահույթներին, Եվրոպան պետք է կիրառի Չինաստանի հին ռազմավարությունը. պահանջել, որ բարձր տեխնոլոգիական ապրանքներ (օրինակ՝ էլեկտրամոբիլներ) վաճառելու համար չինական ընկերությունները Եվրոպայում ստեղծեն համատեղ ձեռնարկություններ (joint ventures) տեղական արտադրողների հետ (50/50 մասնաբաժնով)։ Այդ կերպ նրանք ստիպված կլինեն կիսվել իրենց տեխնոլոգիաներով (know-how) և վերապատրաստել եվրոպական գործընկերներին։ Նոր աշխարհատնտեսական դարաշրջանում Եվրոպան այլևս չի կարող իրեն թույլ տալ ռազմավարական զսպվածություն դրսևորել։