Նիպահ վիրուսի տագնապը. Հնդկաստանում բռնկումը ստիպում է Ասիային խստացնել սահմանային հսկողությունը

Հիմնական իրադարձությունը. Հնդկաստանի Արևմտյան Բենգալիա նահանգում Նիպահ վիրուսի (NiV) բռնկումը լուրջ անհանգստություն է առաջացրել Չինաստանում և Հարավարևելյան Ասիայի երկրներում։ Քանի որ միլիոնավոր մարդիկ պատրաստվում են ճամփորդել Լուսնային Նոր տարվա կապակցությամբ, օդանավակայաններում խստացվել են սանիտարական հսկողության միջոցառումները։
Հոդվածի առանցքային կետերը
1. Իրավիճակը Հնդկաստանում
-
Դեպքեր. 2025 թվականի դեկտեմբերից ի վեր Արևմտյան Բենգալիայում հաստատվել է վարակման 2 դեպք։ Երկուսն էլ բուժաշխատողներ են, որոնք այժմ բուժվում են։
-
Կոնտակտավորներ. Հայտնաբերվել է 196 կոնտակտավոր անձ, որոնց թեստերը բացասական են եղել, և նրանց մոտ ախտանիշներ չեն հայտնաբերվել։
2. Ինչ է Նիպահ վիրուսը
Նիպահը զոոնոզ վիրուս է, որը մարդկանց է փոխանցվում կենդանիներից (հիմնականում՝ մրգակեր չղջիկներից և թռչող աղվեսներից), աղտոտված սննդից կամ մարդուց մարդ։
-
-
Ախտանիշներ. Տենդ, գլխացավ, որը կարող է վերածվել սուր էնցեֆալիտի (ուղեղի բորբոքում)։ Ծանր դեպքերում հիվանդը 24-48 ժամվա ընթացքում կարող է ընկնել կոմայի մեջ։
-
Մահացություն. Մահացության ցուցանիշը շատ բարձր է՝ 40%-ից 75%:
-
Տարածում. Վարակի վերարտադրողական թիվը ցածր է (մեկից պակաս), ինչը նշանակում է, որ այն COVID-19-ի նման համաճարակ դառնալու քիչ հավանականություն ունի։
-
3. Նախկին բռնկումները
-
Պատմություն. Առաջին անգամ հայտնաբերվել է 1998-ին Մալայզիայում (խոզաբուծարաններում):
-
Ռիսկային գոտիներ. Հնդկաստանի Կերալա նահանգը համարվում է ամենառիսկայինը։ Բանգլադեշում ևս հաճախակի բռնկումներ են լինում՝ կապված չղջիկների կողմից աղտոտված արմավենու հյութի օգտագործման հետ։
4. Բուժում և պատվաստանյութ
-
Դեղամիջոցներ. Ներկայումս հաստատված բուժում կամ պատվաստանյութ չկա։
-
Փորձարկումներ. Օքսֆորդի համալսարանը Բանգլադեշում իրականացնում է պատվաստանյութի կլինիկական փորձարկումներ։
-
Աջակցող բուժում. Օգտագործվում են հակավիրուսային դեղամիջոցներ, ինչպիսիք են Ռիբավիրինը և Ռեմդեսիվիրը (վերջինս արդյունավետություն է ցույց տվել Կերալայի 2023թ. բռնկման ժամանակ):
5. Միջազգային արձագանք և կանխարգելում
-
Սահմանային հսկողություն. Թաիլանդը, Ինդոնեզիան, Նեպալը և Մալայզիան խստացրել են ստուգումները օդանավակայաններում (ջերմաչափում, առողջական հայտարարագրեր)։
-
Չինաստան. Թեև դեպքեր չեն գրանցվել, սոցիալական ցանցերում խուճապ է նկատվում՝ կապված նոր «լոքդաունի» վախի հետ, սակայն փորձագետները հանգստացնում են, որ Նիպահը COVID-ի նման չի տարածվում։
-
ԱՀԿ խորհուրդներ. Խուսափել չղջիկների կողմից կծված մրգերից, եռացնել արմավենու հյութը, լավ լվանալ մրգերը և կրել պաշտպանիչ հագուստ հիվանդ կենդանիների կամ մարդկանց խնամելիս։
Եզրակացություն
Թեև Նիպահ վիրուսը ունի մահացության բարձր ցուցանիշ, դրա փոխանցման ցածր մակարդակը թույլ է տալիս կանխատեսել, որ գլոբալ համավարակ քիչ հավանական է։ Այնուամենայնիվ, Ասիայի երկրները զգոնություն են ցուցաբերում՝ կանխելու ներկրվող դեպքերը տոնական ճամփորդությունների սեզոնին։

